Материал: мейіргер ісі негіздері Пні бойынша мейірбикелік технологиялар стандарттарыны жинаы авторлары М. Ш. Нурманова м.. к., Мейірбике ісі

Мақсаты: емдік.Қолдану көрсетілімдері: дәрігердің тағайындауы – құлақтағы ауру сезімі және қабыну процесі.Дайындаңыз: залалсыздандырылған: лотокты, тамызғышты, мақта шариктерін және турундаларын, дәрілік ерітінділерді қолғапты, қайнатуға арналған ыдысты, су моншасын, қауіпсіз жоюға арналған контейнерді, дәрігердің ем тағайындайтын парағын (004-1/уФ).Іс-әрекет алгоритмі:

1. 
   Науқасқа емшара барысын мен мақсатын түсіндіріп, оның келісімін алыңыз.
   
2. 
   Дәрігердің ем тағайындайтын парағына сәйкес дәрілік ерітіндінің жарамдылығын тексеріңіз (атын, қоюлығын, сақталу мерзімін оқыңыз, флаконның бүтіндігін анықтаңыз; дәрілік ерітіндінің сыртқы түрін бағалаңыз).
   
3. 
   «Су» моншасында 36-37⁰С температурасына дейін дәрілік ерітіндіні жылытыңыз.
   
4. 
   Науқасты отырғызыңыз немесе қырына қаратып жатқызыңыз.
   
5. 
   Науқастың басын сау қырына қарай бұрыңыз.
   
6. 
   Қолыңызды гигиеналық деңгейде тазартып, қолғапты киіңіз.
   
7. 
   Құлақтан шыққан бөлініс болса, құлақ жолын мақта турундасымен тазалаңыз.
   
8. 
   Тамызғыштың бүтіндігін тексеріңіз. Пластикалық флакондағы залалсыздандырылған құлақ тамшысын қолданғанда, оны төңкеріп аударып, тамызғанда оны қабырғасынан қысыңыз.
   
9. 
   Оң қолға тамызғышты ұстап, оған дәрілік ерітіндіні оған сорып алыңыз.
   
10. 
    Сол қолмен науқастың құлақ сырғалығынан артқа және жоғары қарай тартып, (сыртқы құлақ жолын түзету үшін) ал оң қолмен тамызғышты ұстап, 2-3 тамшы дәрілік ерітіндіні құлақ жолына тамызыңыз.
    
11. 
    Құлақ пердесіне тамшының жанасуын күшейту үшін құлақ қалқанын бірнеше рет саусағыңызбен басыңыз.
    
12. 
    Науқастың сыртқы құлағына мақта шаригін енгізіп, 10-15 минуттай басын еңкейген қалыпта ұстап тұруын сұраңыз, кейін осы құлақты залалсыздандырылған мақтамен сүртіңіз.
    
13. 
    Қолғапты шешіңіз.
    
14. 
    Науқастың басын ауыратын құлақ жағына енкейтіңіз, құлақ жолын мақта шаригімен құрғатыңыз.
    
15. 
    Пайдаланған турундаларды, мақта шариктерін қолғапты қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерге, ал тамызғышты қайнатуға арналған ыдысқа салыңыз.
    
16. 
    Қолыңызды жуыңыз, кептіріңіз.
    

Жеке ингаляторды қолдануДәрілікзаттытынысжолдарынадемалғандаауызарқылыенгізугенауқастыүйретуМақсаты: емдік және оқулық, науқасқа ингаляторды өздігінен қолдануды үйрету.

Қолдану көрсетілімдері: қан айналу және тыныс алу органдары ауруларында дәрігердің тағайындауы бойынша.Дайындаңыз: 2 қолданылған қалта ингаляторын, 3-дәрілік заты бар ингаляторды, дәрігердің ем тағайындайтын парағын (004-1/уФ).Іс-әрекет алгоритмі:

1. 
   Науқасқа емшара жүргізу мақсаты мен барысын түсіндіріп, оның келісімін алыңыз.
   
2. 
   Науқасқа өз-өзіне ингаляторды қолдануын үйрету.
   
3. 
   Науқасқа жоғары Фаулер қалпын беріңіз немесе науқастың жағдайы мүмкіндік берсе, емшараны тұрып орындағаны жақсы, өйткені өкпенің дем алыс экскурсиясы әсерлі.
   
4. 
   Гигиеналық деңгейде қолға тазартуды жүргізіңіз
   
5. 
   Науқасқа және өзіңізге бос ингаляторды алыңыз.
   
6. 
   Дәрісіз ингаляторды қолдана отырып, науқасқа емшараның орындалуын тізбектілікпен көрсетіңіз.
   
7. 
   Ингалятордың мундштугінен қорғаныш қалпағын алыңыз.
   
8. 
   Ингаляторды аэрозольмен түбін жоғары қаратып бұрып, бірнеше рет жігерлі сілкілеңіз.
   
9. 
   Науқасқа асықпай ауыз арқылы терең демді шығаруды сұраңыз.
   
10. 
    Ингаляторды аэрозольмен қолыңызға алып, ауызға жақындатып, ингалятордың мундштугін еріндерімен қамтып ұстап, басын сәл артқа қарай шалқайтуын сұраңыз.
    
11. 
    Науқастан терең дем алуын сұрап, бір мезетте ингалятордың түбін басыңыз – осы мезгілде ауыз қуысына дәрінің дозасы аэрозольді түрде түседі.
    
12. 
    Науқасқа аэрозольді ішке тартуын, 10-12 секундтай демін ұстауын сұраңыз. Ауызынан ингалятордың мундштугін шығарып, сосын науқас ақырын мұрын арқылы демін шығарады.
    
13. 
    Ингалятордың мундштугіне қорғаныш қалпағын кигізіңіз.
    
14. 
    Науқасқа өздігінен емшараны орындауын ұсыныңыз, ең алдымен бос ингалятормен, сосын дәрісі бар ингалятормен
    
15. 
    Науқасты дәрісі бар ингалятормен емшараның орындауын өзіңіздің барыңызда бақылаңыз.
    

Ескерту:

• 
  аэрозольмен дем алғанда клапанның шашырататын басын 1 реттен артық басуға болмайды;
  
• 
  ингаляцияның мөлшерін және олардың уақыт аралығын дәрігер анықтайды;
  
• 
  әрбір ингаляциядан кейін мундштукті сабындап сумен жуу қажет, сосын құрғатып сүртіңіз.
  

СеппеНІ қолдануМақсаты: емдік.Қолдану көрсетілімдері: баздануда, тершеңдікте теріні құрғату.Дайындаңыз: сеппені, сүлгіні немесе сүрткіні, суды, қолғапты, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерді, дәрігердің ем тағайындайтын парағын (004-1/уФ).Іс-әрекет алгоритмі:

1. 
   Дәрілік препаратты қолдану бойынша нұсқаумен танысыңыз.
   
2. 
   Дәрігердің ем тағайындайтын парағына сәйкес, сепппенің жарамдылығын тексеріңіз. (атын, сақталу мерзімін оқыңыз).
   
3. 
   Науқасқа емшара мақсаты мен барысын түсіндіріңіз. Науқасқа ұнтақ дәрі туралы мәліметті беріңіз.
   
4. 
   Гигиеналық деңгейде қолыңызды тазартыңыз, қолғапты киіңіз.
   
5. 
   Науқастың ұнтақ себетін терісі аймағын жылы сумен жуып, сүлгімен (сүрткімен) сүртіп құрғатыңыз.
   
6. 
   Сеппесі бар ыдыстың түбін жоғары қаратып төңкеріп, сілкіген қозғалыспен бір қалыпта терінің қажетті бетіне ұнтақты себіңіз (теріге «опа» жаққандай).
   
7. 
   Қолғапты шешіп, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерге салыңыз. Қолыңызды жуып, кептіріңіз.
   

дәрілік жабысқақ Пластырьді салуМақсаты: емдік.Қолдану көрсетілімдері: құяң, невралгия, миозит (бұлшық еттің қабынуы) тері мүйізгегі.Қарсы көрсетілімдері: тері аурулары, аллергиялық дерматит.Дайындаңыз: дәрілік пластырьді, қайшыны, мақта немесе дәке шариктерін, лотокті, шымшуырды (пинцетті), антисептикалық ерітіндіні, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерді, дәрігердің ем тағайындайтын парағын (004-1/уФ).Іс-әрекет алгоритмі:

1. 
   Дәрілік препаратты қолдану бойынша нұсқаумен танысыңыз.
   
2. 
   Дәрігердің ем тағайындайтын парағына сәйкес, пластырьдің жарамдылығын тексеріңіз (атын, сақталу мерзімін оқыңыз, оның сыртқы түрін бағалаңыз).
   
3. 
   Науқасқа емшара барысы мен мақсатын түсіндіріңіз. Науқасқа пластырь туралы қажетті мәліметті беріңіз.
   
4. 
   Гигиеналық деңгейде қолға тазартуды жүргізіңіз. Қолғапты киіңіз.
   
5. 
   Науқастың терісін антисептикалық ерітіндінің бірімен немесе сабынды сумен тазартыңыз. Оны құрғатып сүртіңіз, шашы болса – қырыңыз.
   
6. 
   Пластырьды қажетті көлемде қайшымен қиыңыз. Пластырьдегі қорғаныш жұқа қабығын алыңыз.
   
7. 
   Науқастың терісіне пластырьді салып, аздап қана басыңыз.
   
8. 
   Пластырьді алар алдында шетін спиртпен сүртіңіз, оны шаштың өсу жолы бойымен ақырындап алып тастаңыз.
   
9. 
   Қолғапты шешіп, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерге салыңыз. Қолыңызды жуып, кептіріңіз.
   

Ескерту:

• 
  пластырьді 2 тәулік бойы алмайды, егер де қатты тітіркендіруі сезілмесе;
  
• 
  пластырь қатты күйдірсе, оны алып, сол жердегі теріге вазелин жағыңыз.
  

Суппозиторийді (балауызды) тік ішек арқылы енгізу

Мақсаты: емдік.Қолдану көрсетілімдері: анус сызаты, тік ішек айлануы (геморрой).Дайындаңыз: тік ішектік суппозиторийді, қайшыны, мақта шариктерін, залалсыздандырылған қолғапты, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерді, дәрігердің ем тағайындайтын парағын (004-1/уФ).Іс-әрекет алгоритмі:

1. 
   Дәрілік препаратты қолдану бойынша нұсқаумен танысыңыз.
   
2. 
   Дәрігердің ем тағайындайтын парағына сәйкес, суппозиторийдің жарамдылығын тексеріңіз (атын, сақталу мерзімін оқыңыз).
   
3. 
   Науқасқа емшара мақсаты мен барысын түсіндіріңіз. Дәрілік препарат туралы мәліметті беріңіз.
   
4. 
   Науқасты сол жақ қырына қаратып жатқызып, тізе буыннан аяғын бүгіп ішіне келтіріңіз.
   
5. 
   Қолыңызды гигиеналық деңгейде тазартыңыз. Қолғапты киіңіз.
   
6. 
   Суппозиторийді енгізер алдында, оның орауының жіңішке шеті жағын қайшымен қиыңыз.
   
7. 
   Сол қолмен науқастың бөксесін ажыратып, ал оң қолмен суппозиторийдің жіңішке шетін анал тесігіне енгізіп, оны ораудан сығыңыз, ол толық тік ішектің сыртқы қысқышына (сфинктеріне) 2-3 см тереңдікке енуі керек (балауыздың қабығы қолда қалады).
   
8. 
   Мақта шаригін бөксе арасына қаттастырып салыңыз.
   
9. 
   Бірнеше минуттай науқастың төсектен тұрмауын сұраңыз.
   
10. 
    Қолғапты шешіп, Қолғапты шешіп, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерге салыңыз. Қолыңызды жуып, құрғатыңыз.
    

Ескерту:

• 
  суппозиторий мұздатқышта немесе салқын жерде сақталуы қажет;
  
• 
  суппозиторийді ұзақ ұстауға болмайды, неге десеңіз ол жылдам ериді.
  

Дәрілік ерітіндіні теріге ЖАҒУМақсаты: емдік.Қолдану көрсетілімдері: тері аурулары.Дайындаңыз: дәрілік ерітіндіні, залалсыздандырылған дәке тампондарын, пинцетті, лотокты, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерді, дәрігердің ем тағайындайтын парағын (004-1/уФ).Іс-әрекет алгоритмі:

1. 
   Дәрілік препаратты қолдану бойынша нұсқаумен танысыңыз.
   
2. 
   Дәрігердің ем тағайындайтын парағына сәйкес, дәрілік ерітіндіні науқасқа таңдаңыз.
   
3. 
   Дәрілік ерітіндінің жарамдылығын тексеріңіз (атын, дозасын, сақталу мерзімін оқыңыз).
   
4. 
   Науқасқа емшара барысы мен мақсатын түсіндіріңіз. Дәрілік ерітінді туралы қажетті мәліметті науқасқа түсіндіріңіз.
   
5. 
   Қолыңызды гигиеналық деңгейде тазартыңыз, қолғапты киіңіз.
   
6. 
   Дәке тампонын қажетті ерітіндіге сулаңыз.
   
7. 
   Науқастың терісіне дәрілік ерітіндіні ұзына бойы жеңіл қозғалыспен (шаштың өсу бағыты бойынша) жағыңыз.
   
8. 
   Қолғапты шешіңіз. Қолыңызды жуып, кептіріңіз.
   
9. 
   Пайдаланған тампондарды, қолғапты қауіпсіз жоюға арналған контейнерге салыңыз.
   

Ескерту: терінің іріңді ауруларында, зақымдалған ошақтың айналасына шетінен орталыққа қарай бағытпен дәріні майлайды.Майлы таңғышты орындауМақсаты: емдік.Қолдану көрсетілімдері: тері аурулары.Дайындаңыз: залалсыздандырылған: шпательді, салфетканы, мақтаны, бинтті, қайшыны, майды, қолғапты, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерді, дәрігердің ем тағайындайтын парағын (004-1/уФ).Іс-әрекет алгоритмі:

1. 
   Дәрілік препаратты қолдану бойынша нұсқаумен танысыңыз.
   
2. 
   Дәрігердің ем тағайындайтын парағына сәйкес майдың жарамдылығын тексеріңіз (атын, сақталу мерзімін оқыңыз).
   
3. 
   Науқасқа емшараның мақсаты мен барысын түсіндіріңіз. Дәрілік препарат туралы мәліметті беріңіз.
   
4. 
   Науқасқа емшара жүргізу үшін ыңғайлы қалып алуына көмектесіңіз.
   
5. 
   Қолыңызды гигиеналық деңгейде тазартыңыз, қолғапты киіңіз.
   
6. 
   Залалсыздандырылған шпательді қолдана отырып, залалсыздандырылған салфеткаға қажетті мөлшердегі майды жағыңыз.
   
7. 
   Май жағылған салфетканы науқастың терісіне салып, салфетканың үстінен кішкене қабаттап мақта қойыңыз.
   
8. 
   Салфетканы маймен, дәке немесе түтікті бинтпен ораңыз.
   
9. 
   Шпательді зарарсыздандыру ерітіндісі бар ыдысқа салыңыз.
   
10. 
    Қолғапты шешіп, контейнерге салыңыз.
    
11. 
    Қолыңызды жуып, кептіріңіз.
    
12. 
    Таңғышты қанша уақыт ұстау қажет екенін науқасқа ескертіңіз.
    

Теріге майды жағуМақсаты: емдік.Қолдану көрсетілімдері: тері аурулары.Дайындаңыз: дәрілік майды, залалсыздандырылған апликаторды немесе шпательді, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерді, зарарсыздандыру ерітіндісі бар ыдысты, дәрігердің ем тағайындайтын парағын (004-1/уФ).Іс-әрекет алгоритмі:

1. 
   Дәрілік препаратты қолдану бойынша нұсқаумен танысыңыз.
   
2. 
   Дәрігердің ем тағайындайтын парағына сәйкес дәрілік препараттың жарамдылығын тексеріңіз (майдың атын, дозасын, сақталу мерзімін оқыңыз).
   
3. 
   Науқасқа емшара барысы мен мақсатын түсіндіріп, дәрілік препарат туралы мәлімет беріңіз.
   
4. 
   Емшараны жүргізу үшін науқасқа қолайлы қалып жасауға көмектесіңіз.
   
5. 
   Қолыңызды гигиеналық деңгейде жуып, қолғапты киіңіз.
   
6. 
   Науқасқа қажетті мөлшердегі майды тюбиктен апликаторға сығып шығарыңыз.
   
7. 
   Теріге жіңішке қабатпен майды жағыңыз, оны қолмен жасамаңыз, өйткені кейбір майлар зақымдалмаған тері арқылы да сорылады.
   
8. 
   Май жаққан тері бетін 10-15 минуттай ашық ұстауын науқастан сұраңыз.
   
9. 
   Қолғапты шешіп, қауіпсіз жинауға және жоюға арналған контейнерге салыңыз. Апликаторды зарарсыздандыру ерітіндісіне салыңыз.
   
10. 
    Теріні қарап, майдың сіңгеніне көзіңізді жеткізіңіз.
    
11. 
    Қолыңызды жуып , кептіріңіз.