Задача 8.2. Найти все значения корня |
4 −1−i |
3 |
|
||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
||
Решение. |
|
|
1) |
Найдем |
модуль и |
аргумент |
числа |
||||||||||||
z = −1 −i |
3 |
|
стоящего под знаком корня: |
|
|
|
|
|
|||||||||||
2 |
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
2 |
|
3 |
2 |
1 |
|
3 |
|
|
|
|
1 |
|
|||
|
|
1 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
r = |
− |
|
+− |
|
= |
|
|
+ |
|
=1; cosϕ= − |
|
; |
|||||||
2 |
2 |
4 |
4 |
2 |
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
sin ϕ= − |
|
3 |
. |
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Следовательно, ϕ лежит в 3-й четверти, и ϕ= − |
2π |
+ 2πk , |
|||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
||
k].
2)Применим формулу (1.12); в качестве ϕ можно взять любое из найденных значений, например ϕ= −23π . Получим
|
|
|
|
|
|
|
2π |
|
|
|
|
|
|
|
2π |
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
− + 2πk |
|
|
− + |
|
|
|
|
|||||||||
|
−1−i 3 |
|
|
|
|
|
|
2πk |
|
|||||||||||||
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
||||
4 |
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
= |
|
1 |
cos |
|
|
|
|
|
|
|
+i sin |
|
|
|
|
|
|
|
= |
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
π |
|
π |
|
|
|
|
|
π |
|
π |
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
+ |
k |
|
|
|
|
+ |
|
|
||||||
|
|
|
|
= cos − |
|
|
|
|
+i sin − |
|
|
k , k = 0,1, 2,3. |
||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
6 |
|
2 |
|
|
|
|
|
6 |
|
2 |
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
Подставляя каждое из указанных значений fc, найдем искомые значения корня:
|
|
|
|
|
|
3 |
|
1 |
|
ω0 |
|
π |
|
π |
= |
−i |
; |
||
= cos − |
|
+i sin − |
|
|
|
||||
|
|
|
|
|
|
2 |
|
2 |
|
|
|
6 |
|
6 |
|
|
|
196
|
ω1 |
= cos |
|
π +i sin π |
|
|
|
= |
1 |
|
|
|
+i |
|
3 |
|
|
|||||||||
|
|
|
2 |
|
|
|
2 |
|
|
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
3 |
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
ω2 |
= cos |
|
5π |
+i sin |
5π |
|
|
= − |
3 |
|
|
|
+i |
|
1 |
|
|
||||||||
|
6 |
6 |
|
|
2 |
|
|
|
|
2 |
|
|
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||
|
ω3 |
= cos |
|
4π |
+i sin |
4π |
|
|
|
= −1 |
|
|
−i |
|
3 |
|
|
|||||||||
|
3 |
3 |
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
Другие значения k новых чисел ωk |
уже не дадут. |
|
|
|
||||||||||||||||||||||
Задача 8.3. Выполнить действия над комплексными |
||||||||||||||||||||||||||
числами: 3 |
(2−2i)4 + 72 + 4i |
. Изобразить найденные числа на |
||||||||||||||||||||||||
|
|
|
1−2i |
) |
2 +5i |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
( |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
комплексной плоскости. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
Решение. 1) Число (2−2i), которое возводится в степень |
||||||||||||||||||||||||||
4 , представим в тригонометрической форме: |
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
r = |
|
z |
|
= 2 2 + −2 |
) |
2 |
= 8 = 2 2 ; |
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
( |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
cosϕ= |
|
2 |
= |
1 |
, |
|
sin ϕ= − |
|
1 |
. |
|
|
|
|
|||||||||
|
|
|
|
2 |
2 |
|
|
2 |
|
|
|
|
||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
следовательно ϕ, лежит в 4-й четверти, и ϕ= −π
4 . Отсюда
|
|
|
π |
|
π |
2−2i = 2 2 |
|
|
|
|
|
cos − |
|
+i sin − |
. |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
4 |
2) Выполним действия возведения в степень. Степень (2−2i)4 найдем по формуле Муавра:
197
(2−2i)4 = (2 2)4 cos −44π +i sin −44π =
= 64(−1+i0)= −64 .
Для нахождения (1 — 2г)2 удобнее применить алгебраическую формулу сокращенного умножения:
(1−2i)2 =1−4i +(2i)2 =1−4i −4 = −3−4i .
3) Выполним сложение чисел в алгебраической форме:
(2−2i)4 + 72 + 4i = −64 +72 + 4i = 8 + 4i ;
(1−2i)2 +5i = −3−4i +5i = −3+i .
4) Выполним деление чисел в алгебраической форме. Для этого домножим числитель и знаменатель дроби на число, сопряженное знаменателю:
|
8 + 4i |
( |
)( |
|
) |
|
|
|
−24−12i −8i + 4 |
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||
|
|
= |
8 |
+ 4i −3−i |
|
|
= |
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
|
|
|
|
|
|
||||
|
−3+i |
|
(−3+i)(−3−i) |
|
−3 |
2 |
+1 |
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
( |
|
|
) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
= |
−20−20i |
= −2−2i . |
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
10 |
|
|
|
|
|
|
5) |
Извлечем |
кубический |
корень, |
применив |
формулу |
|||||||||||||||||||||
Муавра. |
|
|
Вначале |
|
|
представим |
|
число |
( |
|
−2i |
) |
в |
|||||||||||||
|
|
|
|
|
−2 |
|
||||||||||||||||||||
тригонометрической форме: |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
r = −2 |
) |
2 |
+ −2 |
) |
2 |
= 8 = 2 2 ; |
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
( |
|
|
|
|
|
( |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
cosϕ= − |
|
2 |
|
= − |
1 |
; |
sin ϕ= − |
|
1 |
, |
|
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
2 |
|
2 |
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
198
следовательно, ϕ лежит в 3-й четверти, и ϕ= −3π
4 (можно взять ϕ= 5π
4 );
−2−2i = 2 2 cos −34π +i sin −34π .
По формуле (1.12)
|
|
|
|
|
|
|
−3π |
+ 2πk |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
−3π + 2πk |
|
|
||||||||||
|
|
|
3 |
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||
|
−2−2 i = |
|
2 2 |
cos |
|
|
+i sin |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
, |
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
k = 0,1, 2 . |
||||
Так как 3 2 |
2 = |
2 , то при k = 0 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
ω0 = |
2 |
|
|
|
|
|
|
π |
+ |
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
cos |
|
|
− |
|
|
|
|
|
|
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
π |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
+i sin |
|
|
|
|
=1−i ; |
|
|
при |
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
− |
|
|
|
|
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
4 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
k =1 |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
5π |
|
|
|
5π |
||
|
|
|
|
|
|
|
|
ω1 = |
2 |
|
cos |
|
|
+i sin |
|
|
||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
; |
||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
12 |
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
при k = 2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
12 |
|||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
13π |
|
|
13π |
||||||
|
|
Рис. 8.1 |
|
|
|
ω2 = |
2 |
|
cos |
|
|
|
|
+i sin |
|
|
|
|
||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
12 |
|
|
|
|
|
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
12 |
||||
|
6) Изобразим найденные числа на комплексной |
|||||||||||||||||||||||
плоскости |
(рис. |
8.1). |
Точки |
ω0 , |
ω1 , |
|
ω2 |
|
расположены в |
|||||||||||||||
вершинах правильного треугольника с центром в начале координат.
199
Задача 8.4. Найти все решения уравнения z 6 + 28 z 3 +
+27 = 0 .
Решение. По основной теореме алгебры уравнение имеет шесть корней (возможно, среди них есть совпадающие).
Сделаем |
замену |
переменного |
|
|
|
|
t = z 3 : |
t 2 + 28t + 27 = 0 ; |
|||||||||||||||||||||||
дискриминант D = 28 2 −4 27 = 676 = 26 2 ; |
|
корни |
|
t1 = −27 , |
|||||||||||||||||||||||||||
t 2 = −1. |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Найдем значения z . При t1 = −27 имеем z 3 = −27 . Для |
|||||||||||||||||||||||||||||||
аргумента ϕ числа −27 получаем |
|
cosϕ= −1, |
sin ϕ= 0 . |
||||||||||||||||||||||||||||
Поэтому ϕ= π, и t1 = −27 = 27(cos π+i sin π). |
По формуле |
||||||||||||||||||||||||||||||
(1.12) |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
z = 3 t1 |
= |
3 |
|
|
π+ 2πk |
|
+i sin |
π+ 2πk |
, |
|
k = 0,1, 2. |
||||||||||||||||||||
|
27 cos |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||
Отсюда |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
π |
|
|
|
π |
|
|
3 |
|
|
3 |
3 |
|
||
|
при |
|
|
k = 0 |
|
|
z1 = |
3 |
|
cos |
|
|
+i sin |
|
|
= |
|
+i |
|
|
|
; |
|||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
3 |
|
|
2 |
|
|
|
2 |
|
|||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||
|
при |
|
|
k =1 |
|
|
z 2 = 3(cos π+i sin π)= −3 ; |
|
|
|
|
||||||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
5π |
|
|
|
5π |
|
|
3 |
|
|
3 |
3 |
|
||||
|
при |
|
|
k = 2 |
|
z3 |
= |
3 |
|
cos |
|
|
|
+i sin |
|
|
|
= |
|
−i |
|
|
|
; |
|||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||||||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
3 |
|
|
2 |
|
|
|
2 |
|
||
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||
Для t2 = −1 будет r =1 , ϕ= π. Аналогично получаем |
|
||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|
π |
|
π |
|
1 |
|
|
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
1 |
|
|
3 |
|
||
z4 |
|
|
+i sin |
|
+i |
|
|
|
|
|
z5 = −1; |
z6 = |
−i |
|
|||||||||||||||||
=1 cos |
|
|
= |
|
|
|
|
|
|
; |
|
|
|
|
. |
||||||||||||||||
|
|
|
3 |
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
2 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
2 |
|
|
2 |
|
||
|
|
|
|
3 |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
||||||||
Итак, все корни уравнения оказались различными.
200