Материал: Управления образования западноказахстанской области

Скачать

Заказать новую работу

Внимание! Если размещение файла нарушает Ваши авторские права, то обязательно сообщите нам

Шашқа арналған тҧнбалар


    • Ошаған түбірін майдалап турап, оның 10-15 грамын 0,5 литр суға салып,

5 минут қайнатып алады. Сонан соң сүзіп, салқындатып, шаштың түбін аптасына 2-3 рет сүртіп отырады.

    • Бірдей мӛлшердегі настурция мен қалақай ӛсімдіктерін 60 пайыздық спирт ерітіндісіне салып, 10 күн қояды. Соңынан сүзіп, таза ыдысқа құйып алады. Онымен 10-15 күн бойы шаштың түбін күн сайын сүртеді.

    • Ақ қайың жапырағынан бір ас қасық 20-30 минут қайнатып суға салып, екі сағаттай тұндырып қояды да сүзеді. Тұндырманы шашты жуған сайын басты сүртуге пайдаланады.

    • 50 грамм томар дәріні (черемица) алып, 250 грамм спирт пен судың қосындысына салып қайнатады. Ұзақ қайнағаннан кейін сүзіп алады. Дайын тұндырмамен аптасына екі-үш рет, кейін бір реттен шашты жуар алдында сүртіп отырады.

Шашты тарау


Қысқа шашты түбінен, ұзын шашты ұшынан бастап тарайды. Тарақтың тістері сирек және ӛткір болмасын. Шашты щеткамен тараса, ол жақсы тазалайды, бас терісінің қан айналымын жақсартады. Щеткамен шаштың түбінен ұшына дейін бірнеше рет жатқыза тарайды. Щетка қатты, бірақ тікенектері болмаған жақсы. Басқа біреудің таарғын, щеткасын пайдалануға болмайды.

Ауыр және тар бас киімдер, күн сайын парик кию теріге салмақ түсіріп, шашқа ауаның баруын қиындатып, шаштың түсуіне себеп болады. Күннің желдің, теңіз суының, шаңның әсерінен шаш күңгірт тартады,

құрғайды, қатаяды. Суық та шашқа зиянды. Сол себепті суық күндері міндетті түрде бас киім киіп жүрген дұрыс. Шаң-тозаңда жұмыс істегенде басқа орамал байлайды, жеңіл, алайда шаң ӛткізбейтін бас киім киеді.

Шашты ӛсіру


    • Бұл үшін де шашты таза ұстап, арасында басты жұмсақ тарақпен тарап, сылап-сипап тұру керек. Сондай-ақ табиғи шӛптерден дайындалған тұнбаларды пайдалану да шаштың ӛсуіне ықпал етеді.

    • Бір ас қасық шырмауықтың (плюш) жапырағын жарты литр суға салып, он минуттай қайнатады. Сүзіп, салқындатады. Дайын қайнатпаға мақтаны батырып, бір ай бойы кешкісін шаштың түбіне жағады.

    • Қалақай (крапива) мен настурция ӛсімдіктерінің жапырақтарының 100 грамына шамамен 10 грамдай қазотын ұнтақтап, араластырады. Осы қоспаға жарты литр спирт құйып, 15 күндей тұндырады. Сонан соң сүзіп алынған тұндырмамен шаштың түбін басты жуған сайын сүртіп отырады. Қоспаның құрамында спирт болғандықтан кӛзге тигізіп алмау керек.

    • Кей ӛсімдіктердің ӛзін езіп пайдалануға болады. Мысалы, қаратамыр (черно-корень) ӛсімдігінің жас түбірін ұсақтап турап, езіп, ботқа әзірлейді. Оны бастың құйқасына жағып, үсіне пергамент қағазын жабады да, жылы орамалмен сыртынан орап қояды. Бір сағаттан кейін басты жақсылап жуып алады. Мұндай масканы бір ай бойы екі немесе үш күн сайын қайталаған жӛн.



Сабақ тақырыбы: «Нашақорлық қоғамдық дерт» Мақсаты:


  1. Оқушылардың зиянды заттар туралы білімдерін тереңдету, салауатты ӛмір салтына және имандылыққа тәрбиелеу.

  2. Ӛзара ой бӛлісу, ойлау, қорытындылау қасиеттерін дамыту.

  3. Ӛз денсаулығының бағалы байлық екендігіне кӛз жеткізуге жағдай жасау.

  4. Бауыр, ӛкпелерге нашақордың зияны жайында айтып ӛту.

Кӛрнекілігі: Таңдауға арналған сұрақтар жазылған таратпа карточкалар, нақыл сӛздер.

Сабақтың тҥрі: Сұрақ-жауап, сайыс түрінде.

Барысы:


    1. Ҧйымдастыру кезеңі

    2. «Бәйге» ойыны

    3. «Кім алғыр?»ойыны

IY. «Кӛкпар» тартыс ойыны

Y. «Денсаулық-зор байлық» ӛлең-шумақтар, мақал-мәтелдер YI. «Уланбасың ӛмірің» кӛрініс

YII. Қорытынды

  1. Ҧйымдастыру кезеңі

    1. оқушыларға сабақтың тақырыбы, мақсаты, барысы айтылады.

    2. сынып үш топқа бӛлініп, топ басшысы сайланады.

    3. жұмыс істеу тәртібімен, яғни ойын кезеңдерімен таныстырылады.

    4. ӛкпе, бауырдың нашақорлықтан кейінгі зардабы.

  2. «Бәйге» ойыны


Мұғалім сұрағына жауап беру. Әр топқа 5 сұрақтан жазылған карточкалар беріледі. Сұраққа жауап дайындауға 5 минут беріледі. Топ басшылары жауаптары дайын болған кезде мұғалімге белгі беріп, тексертіп алады. Әр оқушы ӛз сұрағының жауабын кезектесіп айтады.

1-топтың сҧрақтары:


  1. Алкаголь ем бе? әлдекімдер айтқандай жҥрек ауруына пайдалы ма?

Жоқ. Бұл пікірді тартушылар кӛбіне –кӛп арақ зауытының иелері. Олар ӛз ӛнімдерінің кӛбірек тарап , пайдаға батуды ғана кӛздейді. Ал шындығына келгенде, арақ ішушінің инфаркт алуы аз ұшыраспайды. Бұл ішілген алкагольдің белгілі бір бӛлігінң денеден шығу реакциясы үстіде қан қысымының жоғарылауынан тамыр кеңейеді. Тамыр терілерінің кеңеюі жасушалардың оттегі алуын күрт кемітіп, мұның ӛзі тамырдыңбітелу қаупін күшейтеді. Арақтың қай түрінің болса да сырқатқа дәрі ретінде қолданылмайтындығын Мұхаммед пайғамбарымыздың хадисіндегі:

«Арақтың ем емес екендігі сӛзсіз, керісінше дерт, яғни ауру әкелуші»- дегені шегелей түседі.

  1. Арақтан адам ӛле ме? Арақта қорғаныс уы бар ма ?


Адам алкогольді шамадан тыс ішсе, уланады. Тынысы тарылып, ауа жетіспеуінен жүрек соғуы тоқтатады.Жүргізілген қаншама зерттеулер сыра мен шарапқа белгілі бір мӛлшерде қорғасын болатынына кӛз жеткізді. Ішілген алкоголь мӛлшеріне қарай қандағы қорғасын үлесі де соншалықты артады екен. Темекіні де дәл осындай қасиеті бар екен ескерсек, арақты да ішетін, темекініде шегетін адамның қанындағы қорғасын мӛлшері әлгі екеуінен де бойын аулақ ұстаушы мен салыстырғанда тӛрт пайыз жоғары екенін дәлелдеген ӛмір шығады. Алкоголь ішуші, темекі шегуші екі жақты уланады.Содан барып бүйрек ауруымен жоғары қан қысымынан туындаған сансыз сырқат бас кӛтереді. Арақ ішушілерге кеуде және ішек рагы, бауыр циррозы арақ татып алмаушыларға қарағанда сегіз есе кӛп ұшырасатыны медиктер үшін құпия емес.
  1. 1   ...   24   25   26   27   28   29   30   31   ...   68

Есірткіге әуестенген адамның ӛмірі қысқа болады дейді. Оның себебі неде?


3-оқушы: Нашақорлықпен ауратындардың ӛмірі ұзаққа бармайды. Алғашқыда ляззат ал үшін, кейіннен ауырмау үшін ғана қолданатын болады. Демек, алғашқыда ляззат алу үшін күніне 0,1 грамм кететін болса, кейін 0,2 грамм қолдануы керек болады. Сӛйтіп, дозаны бірден ӛсіріп алады да, денелерін улап тастайды нәтижесінде мидың тыныс алу орталығы тоқтайды.

1. Қыз балалар да нашаны қолданатын жиі естиміз. Оларды ауыздандыратын біреулер барма?


4-оқушы Адамның ӛз-ӛзінен бұзылып кетпейтіні белгілі ғой. Біреуге әйтеуір ықпал етеді. Жастардың арасында «мода» деген түсінік бар. Еліктейді, бір-бірінен артық болып кӛрінгісі келеді. Қазір не кӛп түнгі клуб

кӛп. Наркотикалық дәрілердің түрлі әсері болады. Бірулерін пайдаланса, адамның кӛңілі кӛтеріледі, үнемі қоғалғысы келіп тұрады, біреуін ішіп алса шаршамайды, таңға дейін билеу бар. Әуелі осындай жеңіл түрінен бастайды, соңында бірте – бірте ақ ұнтаққа кӛшеді.

2-топтың сҧрақтары:


  1. Алкоголь тамаққа тәбетті ашып, асқазанның қорытылуына кӛмектеседі ме?

1-оқушы Зерттеу барысында арақтың асқазанға пайдасын былай жиыстырып қойып, қайта қорытылуын кешіктірп, ұзаққа соза түсетінін кӛрсетеді. Себебі алкоголь ӛзекті ӛртейді, гидрохлория қышқылы күшейіп, ас қорытуға кері әсер етеді. Ал, мұндай жағдайда адмның тәбеті ашыла ма, жегені оңайлықпен сіңе ме. Алкоголдің қай түрі болсын, қанша мӛлшерде ішілгеніне қарамастан , ас қорытуға зияннан ӛзге пайдасы жоқ. Бұл араққа ғана емес, шарап пен сыраға да тікелей қатысы деп қабылдаған жӛн.

  1. Ішімдіктің болашақ анаға, ана қҧрсағындағы балаға қандай әсері бар?


2- оқушы Ішімдіктң болашақ нәрестеге , зиян екендігі сӛзсіз белгілі. Арақ- шарап түгілі сыраның ӛзі нәрестенің кіндік тамырынан бірақ шығады. Баланың іштен ӛлі немесе кемтар болып табылуы кӛбінесе осы жағдаяттарға байланысты. Соңғы зерттеу нәтижесіне ден қойсақ, ішкен адамға алкоголь зардабы 21 күнге дейін жалғасатын кӛрінеді. Ендеше
жиі, тіптікүн сайын арақ ішушінің денсаулығындағы алкоголь зардабы кете қоя ма? Қыз балалар болашақ ана , сондықтан оларға жастайынан бойларын аулақ ұстап, денсаулықтарын ұстай білсе, соған сәйкес ӛмірлері қайғысыз, жарқын болады. Мұны жете түсіне білмейтін кейбір қыз – келіншектер жас кезінен ішімдік пен әуестеніп, кемтар, шала бала тууы мүмкін.

  1. Адамның нашақор екенін сыртқы белгісіне қарап қалай ажыратуға болады?


3-оқушы Сана-сезімі уланған адамның мінез-құлқы күрт ӛзгереді. Бұрын момын, тұйық, ӛтірік айтпайтын адам, ӛтірік айтады, тӛбелесуге дайын тұрады. Нашақордың бір белгісі –қажетті дозасын қабылдамаған күні мұрнынан су аға бастайды, кӛздері жасаурап тұрады.үнемі терлейді де жүреді. Рас, біреулер кӛшеге шығар алдында шегіп немесе иіскеп алады.Олардың кӛзінің қарашығынан байқауға болады. Мас адам сияқты,кӛздері тұманданыптұрады немесе сӛйлесіп отырып қалғып кетеді. Бес минут бұрын ашулы, қатулы адам есірткіні қолданғаннан кейін бірден жайдарлы ,кӛңілді болып шыға келеді. Ондай адамдар кӛбінесе жуыну бӛлмесінен, дәретханадан шықпайды. Сондай-ақ, кӛз алдыңызда салмақ жоғалтады яғни, азып кетеді.

  1. Нашақорлықты басқаша қалай деп атауға болады?


4-оқушы Мұны «мидың қатерлі рагы» дейді.Егер ол асқынып кетсе, адам Деградацияға, яғни дағдарысқа ұшырайды. Онда «мен» деген нәрсе болмайды, «Балам бар-ау, әке-шешем мен үшін жүгіріп жүр-ау,

Ел жұртқане деймін?» деп есеп бермейді.

  1. Нашақорлықтан емделудің жолы бар ма?


5-оқушы Емделудің жолы бар.Аты-жӛні құпия болып қалатын анонимдік кабинеттер де ,тізімге алып емдейтін клиникалар да бар.Емделуге дейін баратын тӛмен дәрежеге жетпес үшін біз бір нәрсеге сенуіміз қажет.Сенім болса, үміт болады. Үміт болса,ӛмір болады. Мұсылман діні – тазалыққа, адалдыққа шақырады. Мұсылман баласы намаз оқып, ораза ұстаса бұл шын мәнінде кӛмектеседі. Медецинада мұны «медитация» дейді,сонымен, спортты серік етіп, ӛнер мен білімді сүйіп, жақынтұтқан адам адамгершіліктің биік сатысынан кӛріне алады
Источник: https://tut-files.ru/previewfile/45216

Смотрите также:

Анализ эффективности инвестиций предприятия на примере ООО «СпецПримСтрой»
Изложение содержания дела, по которому приняты судебные постановления
Проактивные методы PR-деятельности российских авиационных компаний «Россия», «Азимут»
_-___-~1